U sluit een internationale overeenkomst, welk recht is daarop van toepassing?

Welk recht is van toepassing? Wat maakt dat uit?

Dat maakt veel uit! Als Nederlands recht van toepassing is op een internationale overeenkomst, geldt de Nederlandse wetgeving. Dat zal meestal uw voorkeur hebben als u in Nederland woont of gevestigd bent.

In de Nederlandse wet zijn over overeenkomsten diverse regels vastgelegd, zoals:
– over wanneer een overeenkomst tot stand komt;
– of, en zo ja, welke algemene voorwaarden daarop van toepassing zijn;
– wat geldt als niet duidelijk is wat de afspraken precies zijn.

Ook bepaalt Nederlands recht op welke manier overeenkomsten moeten worden uitgelegd en hoe geschillen moeten worden uitgevochten. Juridisch adviseurs in Nederland kunnen u adviseren over deze wetgeving.

Als het recht van een ander land van toepassing is op de internationale overeenkomst, geldt de wet van dat land. Het is dan maar de vraag wat dat inhoudt en u zou dan in principe te rade moeten gaan bij een juridisch adviseur in het betreffende land (of een Nederlandse juridisch adviseur die thuis is in dat vreemde recht, die soms lastig te vinden is). Als er een geschil zou ontstaan over de uitvoering of uitleg van de internationale overeenkomst zou de Nederlandse rechter het recht van een andere staat moeten toepassen en dat is verre van gemakkelijk.

Hoe wordt bepaald welk recht van toepassing is op een internationale overeenkomst?

Dat gebeurt aan de hand van internationale verdragen en (Europese) verordeningen. Als over het toepasselijke recht niets wordt opgenomen in de internationale overeenkomst, wordt dit aan de hand van diverse omstandigheden met behulp van die verdragen en verordeningen bepaald. Bijvoorbeeld de omstandigheid waar partijen gevestigd zijn en wat de overeenkomst precies inhoudt. Uiteindelijk, als er een geschil zou ontstaan over de uitleg of uitvoering van de internationale overeenkomst, zal de rechter moeten gaan uitmaken welk recht van toepassing is.

Hoe kunt u bewerkstelligen dat Nederlands recht van toepassing is op de internationale overeenkomst?

Het antwoord op die vraag is eenvoudig: u neemt het op in de overeenkomst. In veel overeenkomsten staat een artikel met ongeveer de volgende inhoud:

“Op deze overeenkomst is Nederlands recht van toepassing.”

En dat is dus juist om die reden.

Is de vraag welk recht van toepassing bij internationale overeenkomsten het enige dat belangrijk is?

Nee. Ook de vraag welke rechter bevoegd is om over een eventueel geschil over de uitleg of uitvoering van de internationale overeenkomst te oordelen, is van belang. Dus de Nederlandse rechter of de rechter van een ander land.

Als u in Nederland woont of gevestigd bent, zult u er waarschijnlijk de voorkeur aan hebben dat de Nederlandse rechter bevoegd is als er een geschil is over de internationale overeenkomst. Als de overeenkomst is afgesloten met een Chinese partij, reist u liever niet af naar China als uw zaak voorkomt!

Hoe kunt u bewerkstelligen dat de Nederlandse rechter bevoegd is? In principe ook weer door dat overeen te komen.

Hulp nodig?

Hebt u vragen over internationale overeenkomsten, neem dan contact op met Boudewijn Advocatuur.

Boudewijn van Orsouw

U en uw klant gebruiken allebei algemene voorwaarden, welke zijn van toepassing?

De voordelen van algemene voorwaarden

Veel bedrijven gebruiken algemene voorwaarden. Dat is erg verstandig. Aan algemene voorwaarden zitten grote voordelen vast. Zo hoeft u niet iedere keer opnieuw te gaan onderhandelen over standaardvoorwaarden die onderdeel moeten zijn van al uw overeenkomsten.

Ook blijkt vaak dat algemene voorwaarden gemakkelijk worden geaccepteerd door de tegenpartij, terwijl ze in principe net zo verbindend zijn als voorwaarden in een “normale” overeenkomst. Dat komt doordat algemene voorwaarden vaak niet worden gelezen. Voor de verbindendheid maakt dat niets uit, mits de algemene voorwaarden maar op de juiste wijze worden gebruikt.

Algemene voorwaarden moeten op de juiste wijze worden gebruikt

Van groot belang is dat de algemene voorwaarden op de juiste wijze worden gebruikt, willen ze van toepassing zijn. Kort gezegd moet er op de juiste wijze naar worden verwezen en moeten ze vóór of bij het sluiten aan de wederpartij zijn verstrekt. Het simpelweg verwijzen op een factuur of op de bedrijfswebsite naar algemene voorwaarden is vaak onvoldoende en kan ertoe leiden dat ze niet van toepassing zijn.

Helaas komt dit nog bij de vleet voor. Als algemene voorwaarden niet van toepassing zijn, kan dat in bepaalde gevallen voor veel ellende zorgen. Denk bijvoorbeeld aan de situatie dat bij de uitvoering van de overeenkomst, of levering van een product, schade wordt veroorzaakt.

In de meeste algemene voorwaarden staat een schadebeperkingsclausule. Als de algemene voorwaarden en daarmee die clausule niet van toepassing blijken te zijn, kunt u zomaar ineens voor de volledige schade aansprakelijk worden. Afhankelijk van de soort overeenkomst of het soort product, kan dat in een gegeven geval in de papieren lopen. Indien de schade erg hoog is en aansprakelijkheid bestaat kan u dat zelfs de das omdoen!

Wat als uw klant zelf ook verwijst naar algemene voorwaarden?

Als uw klant zelf ook algemene voorwaarden gebruikt, komt de vraag aan de orde welke van toepassing zijn. Die van u of die van uw klant?
Nu zult u denken, wat maakt dat uit? Dat kan echter wel degelijk uitmaken als bepalingen in de algemene voorwaarden in strijd zijn met elkaar.

Stel dat u in uw algemene voorwaarden opneemt dat u uw prijzen mag verhogen als uw bedrijfskosten stijgen, terwijl uw klant in zijn algemene voorwaarden opneemt dat prijzen van toeleveranciers altijd vast zijn en niet kunnen worden gewijzigd. Dan ontstaat er al een probleem, want mogen de prijzen nu wel of niet worden verhoogd?!

De Nederlandse wet geeft een belangrijke spelregel als beide partijen algemene voorwaarden gebruiken. Die zegt dat aan de tweede verwijzing naar algemene voorwaarden geen werking toekomt, als daarbij niet de toepasselijkheid van de algemene voorwaarden van de andere partij uitdrukkelijk wordt verworpen. Dit wordt ook wel de “first shot rule” genoemd.
“Uitdrukkelijk” wil zeggen dat heel duidelijk moet worden vermeld dat de algemene voorwaarden van de andere partij niet worden geaccepteerd en dat alleen de eigen algemene voorwaarden van toepassing zijn. Het alleen verwijzen naar de eigen algemene voorwaarden is dus onvoldoende. De verwerping van de algemene voorwaarden van de andere partij moet die andere partij als het ware niet kunnen zijn ontgaan.
Als de andere partij vervolgens niet zou willen dat de algemene voorwaarden van u van toepassing zijn, dan zou die partij de toepasselijkheid daarvan weer direct en uitdrukkelijk moeten verwerpen.

Zaken doen met buitenlandse partijen

Overigens kunnen er nog bijzondere haken en ogen vastzitten aan een overeenkomst met een buitenlandse partij. Dan komt de vraag aan de orde welk recht, dus Nederlands of het recht van een andere staat, op de overeenkomst van toepassing is en daarmee ook hoe het zit als beide partijen verwijzen naar hun eigen algemene voorwaarden.

De regel die ik hiervoor heb beschreven is een regel uit Nederlands recht. Maar als op een overeenkomst bijvoorbeeld het recht van Engeland of van Duitsland van toepassing blijkt te zijn, is maar geheel de vraag hoe het dan uitpakt als beide partijen naar hun eigen algemene voorwaarden verwijzen.
Engeland hanteert de “last shot regel”. Duitsland hanteert de “knock out regel”, dat wil zeggen dat beide algemene voorwaarden van toepassing zijn behalve als ze met elkaar in strijd zijn.

Hulp nodig?

Hebt u vragen over toepasselijkheid van algemene voorwaarden, wilt u uw algemene voorwaarden laten beoordelen of wilt u algemene voorwaarden voor uw bedrijf laten opstellen, neem dan contact op met Boudewijn Advocatuur.

Boudewijn van Orsouw

Uw overeenkomst wordt niet nagekomen door de andere partij, wat nu?

Wat is een overeenkomst?

Een overeenkomst is een afspraak tussen partijen die juridisch afdwingbaar is. Vaak houdt de afspraak in dat een partij iets moet leveren aan of moet doen voor de andere partij en dat die andere partij daarvoor moet betalen. Maar afspraken kunnen ook een andere inhoud hebben.

Meestal is het juridisch niet verplicht om de overeenkomst op papier te zetten. Een mondelinge afspraak bindt ook. Maar het is heel verstandig om het wel op papier te zetten, zodat achteraf kan worden bewezen wat de afspraken inhielden. Veel geschillen ontstaan juist doordat afspraken niet op papier worden gezet. Juristen kunnen behulpzaam zijn bij het opstellen van een overeenkomst.

Wanneer is sprake van niet-nakoming van een overeenkomst?

Of een overeenkomst niet wordt nagekomen, we spreken dan van “wanprestatie”, hangt enerzijds af van de aard van de te verrichten prestatie. Anderzijds hangt dat af van de manier waarop is gepresteerd. Als de overeenkomst de verkoop van een auto inhoudt, dan is duidelijk dat als de auto niet wordt geleverd door de verkoper, de overeenkomst niet wordt nagekomen. Maar ook als de auto wél wordt geleverd maar een verkeerde kleur heeft, kan worden gezegd dat de overeenkomst niet wordt nagekomen.

Als weliswaar een auto van het juiste type en de juiste kleur wordt geleverd maar na een week al stuk is, kan ook worden gezegd dat niet is nagekomen. De prestatie hield in feite niet alleen in dat de juiste auto zou worden geleverd, maar ook dat die de eigenschappen heeft die redelijkerwijs verwacht mochten worden. Als u een auto koopt hoeft u niet te verwachten dat die na een week al stuk is!

Wat zijn uw mogelijkheden als niet wordt nagekomen?

Als uw overeenkomst niet wordt nagekomen kunt u kiezen voor twee te bewandelen wegen: nakoming eisen óf de overeenkomst ontbinden. Als u nakoming eist, wordt de andere partij in feite verplicht om alsnog op correcte wijze na te komen. In veel gevallen kan dat via de rechter worden afgedwongen als die partij niet vrijwillig meewerkt. Daar kan ook een sanctie aan worden verbonden: de rechter kan worden gevraagd aan de andere partij een dwangsom op te leggen zo lang hij niet op de juiste wijze nakomt. Ook “lijfsdwang” zou mogelijk zijn. Dan wordt de andere partij in feite in de gevangenis gezet totdat hij nakomt. Lijfsdwang wordt mede vanwege het extreme karakter niet snel toegestaan door de rechter.

Als u kiest voor ontbinding, u moet dat dan aan de andere partij verklaren, vervallen voor beide partijen de verplichtingen en moet datgene wat al geleverd of gepresteerd is ongedaan worden gemaakt. In feite stopt de overeenkomst door de ontbinding. Ook de rechter kan worden gevraagd de overeenkomst te ontbinden.

Een andere mogelijkheid die u ook hebt is opschorting. Dat kan alleen maar als u zelf ook verplichtingen hebt, bijvoorbeeld een betalingsplicht. U moet dan aan de andere partij verklaren dat u zelf niet nakomt zo lang niet correct wordt nagekomen door de andere partij.

Als de andere partij zich kan beroepen op overmacht, zullen de hiervoor genoemde bevoegdheden veelal juist niet bestaan. In dat geval kan die partij er in feite niets aan doen dat hij niet correct nakomt.

Hoe zit het met uw schade?

Zowel als nakoming wordt geëist als wanneer ontbinding wordt geëist kan in principe schadevergoeding worden gevorderd. U moet kunnen hardmaken dat door de wanprestatie daadwerkelijk schade is of wordt geleden en dat de andere partij daarvoor aansprakelijk is.

Kunt u al meteen als niet correct is nagekomen gebruik maken van de hiervoor genoemde bevoegdheden?

Nee, meestal niet. Meestal moet de partij die niet correct nakomt eerst in gebreke zijn gesteld, oftewel zijn gesommeerd. U moet hem een redelijke termijn geven om alsnog na te komen. Een soort tweede kans dus. Pas als dan niet wordt nagekomen, komen de hiervoor genoemde bevoegdheden in beeld. In juridische termen spreken we dan van “verzuim” aan de kant van de partij die moest nakomen.

Er moet altijd worden gelet op de inhoud van de overeenkomst. Van veel wettelijke bepaling die de hiervoor genoemde bevoegdheden regelen, kan in een overeenkomst zijn afgeweken en dat gaat dan voor. Verder gelden voor veel typen overeenkomsten specifieke wettelijke bepalingen waar juist niet door middel van een overeenkomst van kan worden afgeweken. Dat geldt bijvoorbeeld voor arbeidsovereenkomsten, consumentenovereenkomsten en huurovereenkomsten.

Hulp nodig of wilt u overleggen?

Neemt u dan contact op met Boudewijn Advocatuur

Boudewijn van Orsouw

De transitievergoeding vanaf 1 januari 2020: ingrijpende wijzigingen!

Huidige regeling

Als de werknemer wordt ontslagen, heeft hij in  beginsel recht op de wettelijke transitievergoeding. Tenminste als hij minimaal 2 jaar in dienst is. Voor een kort dienstverband geldt dat dus niet. Met ontslag wordt gelijkgesteld een ontbinding van de arbeidsovereenkomst via de kantonrechter of het niet verlengen van een tijdelijke arbeidsovereenkomst.

De hoogte van de transitievergoeding is nu nog afhankelijk van de lengte van het dienstverband. Als het dienstverband langer dan 10 jaar heeft geduurd, moet over de extra periode een hogere transitievergoeding worden betaald. Indien in dit geval de werknemer 50 jaar of ouder is, vanaf een bepaald moment zelfs een nog hogere.

1 januari 2020: de nieuwe regeling wordt van kracht

Vanaf 1 januari 2020 gaat dit op twee belangrijke punten wijzigen: de lengte van het dienstverband maakt niet meer uit voor de vraag of recht ontstaat op een transitievergoeding en de transitievergoeding wordt niet meer extra verhoogd bij dienstverbanden langer dan 10 jaar en wegens het bereiken van de leeftijd van 50 jaar.

De werknemer van wie de arbeidsovereenkomst op initiatief van de werkgever wordt beëindigd of niet wordt voortgezet, heeft al vanaf dag 1 recht op een transitievergoeding, dus ook al is hij nog geen twee jaar in dienst. Uiteraard zal de transitievergoeding bij een kort dienstverband nog niet zo hoog zijn.

De transitievergoeding zal voortaan een derde van het maandsalaris maal het aantal jaren dat het dienstverband heeft geduurd bedragen. Oftewel de transitievergoeding bedraagt voortaan 2,78% van het jaarsalaris. Als het dienstverband korter dan een jaar heeft geduurd wordt de transitievergoeding naar rato berekend. Als een dienstverband bijvoorbeeld 4 maanden heeft geduurd, wordt de transitievergoeding berekend door 2,78% te nemen van het feitelijk betaalde salaris.

De verhoging van de transitievergoeding als het dienstverband langer dan 10 jaar heeft geduurd en de werknemer de leeftijd van 50 jaar heeft bereikt wordt dus afgeschaft per 1 januari 2020. Ook voorzover dienstverbanden langer dan 10 jaar hebben geduurd en ongeacht de leeftijd van de werknemer, geldt de hiervoor genoemde nieuwe berekenwijze, oftewel wordt 2,78% van het jaarsalaris genomen.

Wachten met ontslag?

Als ontslag plaatsvindt vanaf 1 januari 2020 zijn de nieuwe regels van kracht. In sommige gevallen geldt echter ook na 1 januari 2020 nog de huidige berekeningswijze, bijvoorbeeld als een ontbindingsverzoek vóór 1 januari 2020 bij de kantonrechter is ingediend en vanaf 1 januari 2020 wordt ingewilligd. Afhankelijk van de omstandigheden van het geval kan het dus zin hebben voor een werkgever om een ontslagprocedure nog niet vóór 1 januari 2020 te starten. Bijvoorbeeld bij een lang dienstverband en/of een oudere werknemer. In sommige gevallen kan dat juist wel gunstig zijn, bijvoorbeeld bij een kort dienstverband. Ook voor een werknemer is het afhankelijk van de omstandigheden of hij beter kan wachten met het aangaan van een vaststellingsovereenkomst tot na 1 januari 2020 of juist niet.

Wilt u hulp of overleggen?

Neemt u dan contact op met Boudewijn Advocatuur

Boudewijn van Orsouw